We Wschowie powstał nowy festiwal muzyki dawnej
Czy melodia, która powstała ponad czterysta lat temu we Wschowie, może po wiekach wrócić do miejsca swoich narodzin przez muzykę Bacha i Regera? Czy z sonat dedykowanych „Jego Królewskiej Mości Królowi Polski” można odtworzyć fragment muzycznego świata Stanisława Leszczyńskiego? I jak połączyć w jednej festiwalowej opowieści Farę, królewski dwór i muzykę mieszkańców miasta? Od 2 do 4 października 2026 roku XXIII Królewski Festiwal Muzyki we Wschowie spróbuje odpowiedzieć na te pytania.
Re:Korona – trzy perspektywy królewskiej historii miasta
Tegoroczna edycja nosi tytuł Re:Korona. Jej punktem wyjścia jest królewska historia Wschowy, ale nie chodzi o jej prostą rekonstrukcję. Festiwal proponuje ponowne odczytanie dziedzictwa miasta poprzez trzy perspektywy: sacrum, dwór i wspólnotę. Muzyka nie jest tu jedynie repertuarem wykonywanym w historycznych wnętrzach. Ma stać się sposobem opowiadania miejsca.
Koncepcję artystyczno-programową tegorocznej edycji przygotowała prof. Alina Mądry, dyrektorka artystyczna festiwalu. Głównym organizatorem wydarzenia jest Centrum Kultury i Rekreacji we Wschowie. XXIII edycja otrzymała 180 tysięcy złotych dofinansowania z programu „Muzyka 2026” Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Melodia, która wraca do Wschowy
Pierwszy dzień – Re:Sacrum | Korona i Kościół – związany jest z jubileuszem 700-lecia wschowskiej Fary.
W recitalu organowym Marii Erdman szczególne miejsce zajmie melodia chorału „Valet will ich dir geben”. Jej historia rozpoczyna się właśnie we Wschowie. Tekst pieśni napisał w 1613 roku, podczas epidemii dżumy, miejscowy pastor Valerius Herberger, a melodię stworzył Melchior Teschner – urodzony we Wschowie muzyk i kantor miejscowego kościoła protestanckiego.
Ponad sto lat później sięgnął po nią Johann Sebastian Bach, wykorzystując ją m.in. w Pasji według św. Jana. Później opracował ją również Max Reger. Podczas recitalu melodia będzie więc powracać w kolejnych muzycznych wcieleniach. Program dopełnią dzieła Mieczysława Surzyńskiego i Feliksa Nowowiejskiego, silnie związanych z tradycją muzyczną Wielkopolski.
Tego samego wieczoru Chór Uniwersytetu Zielonogórskiego Cantus Humanus pod dyrekcją Bartłomieja Stankowiaka poprowadzi słuchaczy od włoskiej polichóralności do muzyki dawnej Rzeczypospolitej. Zabrzmią utwory Luki Marenzia, Giovanniego Gabrieliego, Mikołaja Zieleńskiego, Marcina Mielczewskiego i Bartłomieja Pękiela – twórców, których muzyka pokazuje niezwykle żywy przepływ idei pomiędzy Italią, Kościołem i królewskim dworem Wazów.
Muzyka dedykowana królowi Polski
Drugi dzień – Re:Majestat | Korona i Dwór – otwiera historię europejskich powiązań Wschowy i rodziny Leszczyńskich.
Jednym z najbardziej niezwykłych punktów programu będzie koncert „A sa Majesté le Roy de Pologne”. Jego osią są sonaty Johanna Daniela Hardta, gambisty działającego na emigracyjnym dworze Stanisława Leszczyńskiego w Zweibrücken. Zbiór został dedykowany wprost „Jego Królewskiej Mości Królowi Polski”. Obok Hardta zabrzmią utwory Thomasa Marca, Georga Philippa Telemanna oraz „La Princesse Marie” François Couperina – muzyczny portret Marii Leszczyńskiej, córki Stanisława i przyszłej królowej Francji.
To dzień, w którym historia Wschowy otworzy się szczególnie szeroko na Europę – od Rzeczypospolitej przez niemieckie i francuskie dwory aż po Wersal.
W programie znalazło się również miejsce dla Mieczysława Karłowicza, którego 150. rocznica urodzin przypada w 2026 roku. Jego Serenada op. 2 i pieśni zabrzmią obok Serenady E-dur op. 22 Antonína Dvořáka.
Kulminacją dnia będzie „Królewska Playlista” w wykonaniu Arte dei Suonatori. Johann Adolf Hasse – jeden z najważniejszych kompozytorów operowych XVIII wieku, związany z dworem Augusta III – spotka się w tym programie z symfoniami Carla Philippa Emanuela Bacha.
Festiwalowi towarzyszyć będą także wystawa poświęcona Karłowiczowi oraz panel „Re: Maria Leszczyńska”, poświęcony jednej z najbardziej fascynujących postaci królewskiej historii miasta.
Korona wraca do ludzi
Ostatniego dnia festiwal wychodzi z historycznych wnętrz w przestrzeń miasta.
Re:Folk | Korona i Lud oddaje głos muzyce wspólnoty – tej przekazywanej przez taniec, pamięć i żywą praktykę. Wystąpi Orkiestra Maestoso Wschowa pod dyrekcją Remigiusza Kuropki oraz WoWaKin, który połączy polki, mazurki i oberki z muzyką znaną również widzom serialu „1670”.
Wydarzeniom muzycznym będą towarzyszyć spacery historyczne oraz rekonstrukcja procesu o czary, odwołująca się do jednego z mroczniejszych epizodów lokalnej historii. Dzięki temu ostatni dzień festiwalu pokaże wspólnotę nie tylko przez jej muzykę i taniec, ale również przez pamięć, obyczaj i doświadczenia zapisane w historii miasta.
W ten sposób trzy festiwalowe dni prowadzą od Fary, poprzez świat królewskiego dworu, aż do miejskiej przestrzeni i mieszkańców.
Festiwal, który chce zostać na dłużej
Tegoroczna odsłona jest pierwszą tak szeroko zakrojoną edycją Królewskiego Festiwalu Muzyki we Wschowie – zarówno pod względem rozmachu programu, jak i sposobu, w jaki łączy muzykę, historię miasta, miejsca i wydarzenia towarzyszące. Organizatorzy chcą, aby Re:Korona otworzyła nowy etap w historii festiwalu i pokazała potencjał Wschowy jako miejsca, do którego przyjeżdża się specjalnie po muzykę, historię i atmosferę.
Ambicją organizatorów jest, by Królewski Festiwal Muzyki we Wschowie na stałe wpisał się w kalendarz najważniejszych wydarzeń muzycznych w Polsce i stał się miejscem, do którego publiczność będzie chciała regularnie wracać. Tegoroczna edycja pokazuje, że dyrektorka artystyczna festiwalu wraz z organizatorami stworzyli formułę, która ma szansę rozwijać się przez kolejne lata — zakorzenioną w historii miasta, a jednocześnie otwartą na współczesną publiczność i szeroki, ogólnopolski obieg festiwalowy.
Re:Korona nie opowiada więc jednej historii korony. Pyta raczej, co pozostało z niej w muzyce, pamięci miejsc i doświadczeniu współczesnych mieszkańców oraz jak dawne dziedzictwo może dziś stać się żywą częścią kulturalnej tożsamości Wschowy.
Autorka tekstu: Alina Mądry
XXIII Królewski Festiwal Muzyki we Wschowie
2–4 października 2026, Wschowa
Główny organizator: Centrum Kultury i Rekreacji we Wschowie
Pełny program i informacje: https://festiwal.wschowa.pl
